Het verschil in één overzicht
| Onderdeel | Omzetbelasting (btw) | Inkomstenbelasting |
|---|---|---|
| Waarover? | Belaste prestaties; aftrekbare voorbelasting verlaagt de afdracht. | Persoonlijk belastbaar inkomen, waaronder ondernemingswinst. |
| Aangifte | Meestal per kwartaal; je toegekende tijdvak is leidend. | Jaarlijks. Betaling via een voorlopige aanslag kan al tijdens het jaar. |
| Regelingen | Bijvoorbeeld KOR en vrijstellingen, met eigen voorwaarden. | Onder meer ondernemersaftrek en heffingskortingen, met eigen voorwaarden. |
Belastingplicht als zzp’er
De Belastingdienst beoordeelt je ondernemerschap voor de btw en voor de inkomstenbelasting afzonderlijk. Ook zonder ondernemersstatus voor de inkomstenbelasting kunnen je inkomsten belast zijn, bijvoorbeeld als resultaat uit overige werkzaamheden. Voor vrijstellingen en aftrekposten gelden eigen voorwaarden.
Wat is omzetbelasting?
Omzetbelasting, oftewel btw, reken je boven op je verkoopprijs aan klanten. Die btw draag je af aan de Belastingdienst. Wat je zelf aan btw betaalt over zakelijke kosten, mag je meestal terugvragen. Zo werkt btw als een soort doorgeefmechanisme: je int het voor de overheid.
Btw-tarieven
Het standaardtarief is 21%. Voor bepaalde producten en diensten geldt 9% of 0%. Sommige prestaties zijn vrijgesteld, zoals bepaalde zorg- en onderwijsdiensten. De voorwaarden gelden per activiteit; een branchelabel maakt niet automatisch alle omzet vrijgesteld. Buitenlandse handel is evenmin automatisch belast met 0%. Bekijk de btw-tarieven en vrijstellingen van de Belastingdienst.
Btw-aangifte
Meestal doe je ieder kwartaal btw-aangifte. Je geeft de verschuldigde btw aan en trekt de aftrekbare voorbelasting af. Bij het factuurstelsel is doorgaans de factuurdatum bepalend, niet wanneer je klant betaalt. Het kasstelsel kent andere regels.
KOR-regeling
Bij maximaal €20.000 relevante jaaromzet kun je onder de voorwaarden kiezen voor de kleineondernemersregeling (KOR). Je berekent dan geen btw en trekt geen btw op kosten af. Meestal doe je geen btw-aangifte, maar er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld bij bepaalde buitenlandse transacties. De KOR geeft geen vrijstelling voor inkomstenbelasting.
Wat is inkomstenbelasting?
De inkomstenbelasting betaal je over je winst uit onderneming. Werk je met een eenmanszaak of vof, dan valt die winst in box 1 van je persoonlijke belastingaangifte. Of je als ondernemer geldt, bepaalt de Belastingdienst op basis van factoren zoals zelfstandigheid, risico en omzet.
Ondernemer voor de inkomstenbelasting
De Belastingdienst kijkt naar onder meer zelfstandigheid, winstverwachting, ondernemersrisico en opdrachtgevers. Alle omstandigheden worden samen beoordeeld. Een KvK-inschrijving of enkele aangevinkte kenmerken geven niet automatisch ondernemersstatus. Gebruik de Ondernemerscheck als hulpmiddel.
Tarieven
Voor iemand die de AOW-leeftijd nog niet heeft bereikt, gelden in 2026 in box 1: 35,75% tot en met €38.883; 37,56% over het deel daarboven tot en met €78.426; 49,5% over het meerdere. Dit gaat om je belastbare box-1-inkomen, niet om je omzet of alleen je bedrijfswinst. Loon naast je bedrijf en persoonlijke aftrekposten tellen bijvoorbeeld ook mee. Heffingskortingen worden daarna toegepast.
Aftrekposten
Voor iedere aftrekpost gelden eigen voorwaarden. In 2026 gaat het bijvoorbeeld om:
- Zelfstandigenaftrek: €1.200, onder meer bij ondernemerschap en voldoen aan het urencriterium.
- Startersaftrek: €2.123 extra, afhankelijk van je ondernemers- en aftrekverleden in de voorafgaande vijf jaar. Niet automatisch je eerste drie kalenderjaren.
- Mkb-winstvrijstelling: 12,7% van de winst na ondernemersaftrek, zonder urencriterium.
Voor wie op 1 januari al de AOW-leeftijd had bereikt, geldt de helft van de zelfstandigenaftrek en startersaftrek. Lees meer over aftrekposten voor zzp’ers.
Belasting berekenen als zzp’er
Hoeveel je moet betalen, hangt af van je cijfers. Maar in grote lijnen werkt het zo:
Omzetbelasting
Je berekent de verschuldigde btw volgens het toepasselijke stelsel en trekt alleen aftrekbare btw op kosten af. Een ontvangen betaling bepaalt bij het factuurstelsel dus niet automatisch het aangiftetijdvak.
Inkomstenbelasting
Bepaal de fiscale jaarwinst, inclusief eventuele correcties en investeringsaftrek. Pas daarna de ondernemersaftrek en mkb-winstvrijstelling toe als je daarvoor in aanmerking komt. Neem ook overige inkomsten en persoonlijke aftrekposten mee. Bereken de belasting en heffingskortingen en verreken al betaalde voorlopige aanslagen en voorheffingen.
De Zvw is een afzonderlijke bijdrage. In 2026 bedraagt de eigen bijdrage 4,85% over het toepasselijke bijdrage-inkomen, met een maximumbijdrage-inkomen van €79.409. Bij bijvoorbeeld loon naast je bedrijf moet je de inkomenssituatie gezamenlijk beoordelen. Bron: percentages bijdrage Zvw.
Voorbeeld: btw-afdracht is iets anders dan winst
Fictief kwartaal met volledig 21%-belaste activiteiten en aftrekbare inkopen: je omzet is €10.000 exclusief €2.100 btw. Je zakelijke kosten zijn €4.000 exclusief €840 btw. De btw-afdracht is €2.100 − €840 = €1.260. De kwartaalwinst vóór fiscale aftrek is €10.000 − €4.000 = €6.000. Je inkomstenbelasting bepaal je vervolgens over het hele jaar, met je overige inkomen, aftrekposten en kortingen.
Hoeveel belasting betaal je als zzp?
Maak een jaarprognose van inkomen, kosten, aftrekposten, heffingskortingen en Zvw. Trek al betaalde voorlopige aanslagen af en verdeel het verwachte restant over de resterende maanden. Werk die prognose bij als je cijfers veranderen. Een vast reservepercentage geeft geen zekerheid.
Houd btw apart. Bij een bedrag inclusief 21% btw bereken je het btw-deel met 21/121; bij 9% met 9/109. Bekijk voor de volledige berekening de uitleg over inkomstenbelasting voor zzp’ers.
Wil je hulp bij beide aangiften? Bekijk welke administratie, btw-aangiften en inkomstenbelasting in ons boekhoudpakket zijn inbegrepen.
Veelgestelde vragen
Welke belasting betaal je als zzp'er?
Je betaalt omzetbelasting over je omzet en inkomstenbelasting over je winst. Daarnaast komt daar nog de Zvw-bijdrage bij.
Wat is het verschil tussen inkomstenbelasting en omzetbelasting?
Omzetbelasting draag je af over je omzet (btw), inkomstenbelasting over je winst. Btw betaal je indirect, inkomstenbelasting komt uit je eigen winst.
Hoeveel belasting betaal je als zzp?
Dat hangt af van je belastbare jaarinkomen, aftrekposten, heffingskortingen en Zvw. Je btw bereken je afzonderlijk op basis van je prestaties en aftrekbare voorbelasting. Het kwartaalvoorbeeld hierboven laat zien waarom btw-afdracht en winst verschillende bedragen zijn.
Hoeveel belasting betaal je als zzp eerste 3 jaar?
Starten geeft niet automatisch drie jaar belastingvoordeel. Zelfstandigenaftrek en startersaftrek hebben eigen voorwaarden, waaronder het urencriterium en je ondernemers- en aftrekverleden. Je persoonlijke jaarcijfers bepalen hoeveel belasting je betaalt.
Hoeveel procent moet je apart houden?
Een vast percentage past niet bij iedere situatie. Gebruik de jaarprognose onder “Hoeveel belasting betaal je als zzp?” en pas je reservering aan als je winst of overige inkomen verandert. Houd de btw-reservering afzonderlijk bij.
